SylabUZ

Wygeneruj PDF dla tej strony

Dydaktyka literatury i języka polskiego - opis przedmiotu

Informacje ogólne
Nazwa przedmiotu Dydaktyka literatury i języka polskiego
Kod przedmiotu 05.1-WH-FPlD-DLJP-2-Ć-S14_pNadGen02Q5J
Wydział Wydział Humanistyczny
Kierunek Filologia polska
Profil ogólnoakademicki
Rodzaj studiów drugiego stopnia z tyt. magistra
Semestr rozpoczęcia semestr zimowy 2018/2019
Informacje o przedmiocie
Semestr 4
Liczba punktów ECTS do zdobycia 4
Typ przedmiotu obieralny
Język nauczania polski
Sylabus opracował
  • dr hab. Leszek Jazownik, prof. UZ
Formy zajęć
Forma zajęć Liczba godzin w semestrze (stacjonarne) Liczba godzin w tygodniu (stacjonarne) Liczba godzin w semestrze (niestacjonarne) Liczba godzin w tygodniu (niestacjonarne) Forma zaliczenia
Ćwiczenia 30 2 - - Zaliczenie 
Wykład 30 2 - - Egzamin

Cel przedmiotu

Zasadniczym celem przedmiotu jest łączenie postaw twórczych w dziedzinie poznania naukowego z twórczą działalnością praktyczną w sferze nauczania i uczenia się literatury i języka polskiego. W ramach przedmiotu uwzględnia się procesy uspołecznienia studentów  poprzez różne formy pracy grupowej i zbiorowej oraz odpowiednio wzbogacane, urozmaicane metody i techniki twórczego oddziaływania. Prezentując zagadnienia z pogranicza różnych dyscyplin naukowych, zwraca się uwagę na kształtowanie świadomości, postaw i systemów wartości.

Wymagania wstępne

zaliczenie przedmiotów specjalizacyjnych w semestrach II i III

Zakres tematyczny

Wykład

Współczesne kierunki przemian modelu edukacji polonistycznej. Główne koncepcje nauczania literatury w ich rozwoju historycznym. Koncepcje nauczania stylistyki. Miejsce historii literatury we współczesnych programach i podręcznikach szkolnych. Dydaktyka literatury wobec najnowszych tendencji w badaniach literaturoznawczych (edukacyjne implikacje zwrotu konstruktywistycznego, zwrotu narracyjnego i zwrotu etycznego w badaniach literaturoznawczych). Objaśnianie tekstów oraz komentarz językowy i merytoryczny. Sylwetki pisarzy na lekcjach języka polskiego. Kształcenie umiejętności wartościowania i oceny dzieła literackiego. Muzeum i biblioteka w pracy nauczyciela polonisty. Wykorzystanie wiedzy z zakresu logiki w toku edukacji literackiej i językowej. Ewaluacja osiągnięć uczniów szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych. Nauczyciel polonista jako wychowawca młodzieży. Ukryty program szkoły.

 

Ćwiczenia

Wprowadzanie nowych form wypowiedzi w  szkole ponadpodstawowej. Nauczanie ortografii i interpunkcji w  szkole ponadpodstawowej . Poprawa prac klasowych i wypracowań domowych. Konstrukcja konspektów lekcji poświęconych nauczaniu ortografii i interpunkcji. Klasyfikacja błędów w uczniowskich wypracowaniach. Sztuki plastyczne i fotografia na lekcjach literatury w  szkole ponadpodstawowej . Teatr i film w edukacji polonistycznej. Nowe media w pracy polonisty. Przygotowanie uczniów do zdawania egzaminów maturalnych z języka polskiego – egzamin pisemny. Przygotowanie uczniów do zdawania egzaminów maturalnych z języka polskiego – egzamin ustny. Analiza arkuszy egzaminacyjnych dla szkół ponadpodstawowych oraz tematów wypowiedzi ustnych.Konkursy polonistyczne. Praca z uczniem zdolnym i uzdolnionym.

Metody kształcenia

wykład, polimetoda z elementami heurezy                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                    

Efekty kształcenia i metody weryfikacji osiągania efektów kształcenia

Opis efektu Symbole efektów Metody weryfikacji Forma zajęć

Warunki zaliczenia

obecność i aktywność na zajęciach; orientacja w aktualnych publikacjach z dziedziny dydaktyki  literatury i języka, umiejętność referowania ich problematyki oraz określania poglądu autorów w omawianych sprawach; prezentacja własnego scenariusza lekcji dla ucznia szkoły ponadgimnazjalnej; opracowanie charakterystyki porównawczej dwóch wybranych podręczników obowiązujących na III i IV etapie kształcenia; recenzja wybranego programu nauczania dla szkół gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych; zdanie egzaminu

Obciążenie pracą

Obciążenie pracą Studia stacjonarne
(w godz.)
Studia niestacjonarne
(w godz.)
Godziny kontaktowe (udział w zajęciach; konsultacjach; egzaminie, itp.) 70 -
Samodzielna praca studenta (przygotowanie do: zajęć, kolokwium, egzaminu; studiowanie literatury przygotowanie: pracy pisemnej, projektu, prezentacji, raportu, wystąpienia; itp.) 40 -
Łącznie 110 -
Punkty ECTS Studia stacjonarne Studia niestacjonarne
Zajęcia z udziałem nauczyciela akademickiego 3 -
Zajęcia bez udziału nauczyciela akademickiego 1 -
Łącznie 4 -

Literatura podstawowa

  1. Bortnowski S., Historia czy literatura? (podręcznikowy rekonesans), "Język Polski w Liceum" 2002, nr 2.
  2. Czachowska J., Loth R., Bibliografia i biblioteka w pracy polonisty, Wrocław 1977.
  3. Dyduchowa A., Metody kształcenia sprawności językowej uczniów : projekt systemu, model podręcznika, Kraków 1988.
  4. Iwanek R., Nauczanie ortografii w gimnazjum, liceum i szkole zawodowej,
  5. Janus-Sitarz A, Komu potrzebne jest ocenianie? Wokół ewaluacji osiągnięć ucznia, [w:] Polonista w szkole. Podstawy kształcenia nauczyciela polonisty, red. A. Janus-Sitarz, Kraków 2004.
  6. Jazownik L., Godziny polskiego jako szkoła polskości, [w:] idem, W kręgu historii i teorii edukacji polonistycznej. Studia i szkice, Zielona Góra-Warszawa 2011.
  7. Jazownik L., Koncepcje nauczanie stylistyki funkcjonujące w pierwszej połowie XX stulecia, [w:] idem, W kręgu historii i teorii edukacji polonistycznej. Studia i szkice, Zielona Góra-Warszawa 2011.
  8. Jazownik L., Objaśnianie słów i rzeczy, [w:] idem, W kręgu historii i teorii edukacji polonistycznej. Studia i szkice, Zielona Góra-Warszawa 2011.
  9. Jazownik L., Uczeń w roli historyka literatury, krytyka literackiego i »zwykłego« czytelnika", [w:] Jazownik L., Uwagi o nauce wartościowania i oceny dzieła literackiego, [w:] idem, W kręgu historii i teorii edukacji polonistycznej. Studia i szkice, Zielona Góra-Warszawa 2011.
  10. Jedliński R., Gatunki publicystyczne w szkole średniej, Warszawa 1984.
  11. Kaniewski J., Koncepcja egzaminu maturalnego a kształcenie polonistyczne: konstrukcja tematów i kryteria oceniania prac pisemnych na tzw. nowej maturze, Poznań 2007.
  12. Kram J., Nauczanie ortografii i interpunkcji w szkole średniej, Warszawa 1991.
  13. Maćkiewicz J., Jak dobrze pisać: od myśli do tekstu, Warszawa 2010.
  14. Madejowa M., Zasady sprawdzania wypracowania szkolnego, [w:] Polonista w szkole. Podstawy kształcenia nauczyciela polonisty, red. A. Janus-Sitarz, Kraków 2004.
  15. Marzec A., Rzęsikowski S., Edukacja teatralna, filmowa i radiowa na lekcjach języka polskiego, Kielce 1994.
  16. MEN, Podstawa programowa kształcenia ogólnego.
  17. Nagajowa M., Nauka o języku dla nauki języka, Kielce 1994.
  18. Polański E., Dydaktyka ortografii i interpunkcji, Warszawa 1987.
  19. Półturzyccy M.J., Muzea literackie w nauczaniu języka polskiego, Warszawa 1978.
  20. Przygotowanie ucznia do odbioru różnych tekstów kultury, red. Anna Janus-Sitarz, Kraków 2004.
  21. Ptaszyński W., Kształtowanie języka ucznia przy zastosowaniu wskazań logiki: ćwiczenia w mówieniu i pisaniu - próba uzupełnienia tradycyjnej metodyki, Warszawa 1970.
  22. Stodolna-Rybczyńska A., Lekcje polskiego w muzeum, Wrocław 2001.
  23. Ślósarz A., Ideologiczne matryce. Lektury a ich konteksty, Kraków 2013.
  24. Ślósarz A., Media w służbie polonisty, Kraków 2008.
  25. Uryga Z., Biografia czy biografistyka?, [w:] idem, Godziny polskiego. Z zagadnień kształcenia literackiego, Kraków-Warszawa 1996.
  26. Zaśko-Zielińska M., Majewska-Tworek A., Piekot T., Sztuka pisania. Przewodnik po tekstach użytkowych, Warszawa 2008.
  27. Żłobicki W., Ukryty program w edukacji: między niewiedzą a manipulacją, Kraków 2002.

Literatura uzupełniająca

  1. Bortnowski S., Jak uczyć poezji?, Warszawa 1991.
  2. Doświadczenie lektury. Między krytyką literacka a dydaktyką literatury, red. K. Biedrzycki, A. Janus-Sitarz, Kraków 2012.
  3. Jazownik L., Jak pytać o dzieło literackie w szkole?, Zielona Góra 1999.
  4. Jazownik L., Teoria literatury a wizje edukacji literackiej, Zielona Góra 2003.
  5. Łojek M., Biografie pisarzy w nauczaniu literatury, Warszawa 1985.
  6. Patrzałek T., Gramatyka na cenzurowanym, „Polonistyka 1992, nr 1.
  7. Sawrycki W., Współtwórcy polonistyki szkolnej, Warszawa 1984.
  8. Słowiński L., Nauka literatury polskiej w szkole średniej w latach 1795-1914, Warszawa 1976.

Uwagi

Jest to przedmiot obowiązkowy w ramach specjalizacji nauczycielskiej.


Zmodyfikowane przez dr Krystian Saja (ostatnia modyfikacja: 02-05-2018 10:39)